الشيخ الأميني ( مترجم : واحدى )

390

الغدير ( فارسى )

فرمود : آگاه باشيد ، هركس من مولاى اويم ، على مولاى اوست . بارخدايا دوست او را دوست بدار و دشمن او را دشمن بدار . پس از آن عمر ، رضى اللّه عنه ، او را ملاقات كرد و به او گفت : اى علىّ بن ابى طالب ، بر تو گوارا باد كه مولاى من و مولاى هرمرد و زن مؤمن گرديدى ، و در اين‌باره آيهء يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ . . . « 1 » نازل شد . 18 - بدر الدين ، ابن عينى حنفى كه در سال 762 متولد شده و به سال 855 وفات يافته است ، دربارهء آيهء كريمهء يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ . . . « 2 » از حافظ واحدى آنچه را كه از حديث حسن بن حمّاد سجّاده گذشت ، با همان سند و متن ذكر كرده ، سپس از مقاتل و زمخشرى برخى وجوه ديگر را در سبب نزول اين آيه حكايت نموده و گفته است : ابو جعفر محمّد بن على بن حسين بيان كرده كه معناى آيهء مزبور اين است : تبليغ كن آنچه را كه از پروردگارت در فضل على ، رضى اللّه عنه ، بر تو نازل گشته است . چون اين آيه نازل شد ، پيغمبر دست على را گرفت و فرمود : من كنت مولاه ، فعلىّ مولاه . « 3 » 19 - نور الدين ، ابن صباغ مالكى مكى ( م 855 ) به ذكر روايتى پرداخته كه واحدى آن را در كتاب اسباب النزول از ابو سعيد خدرى نقل كرده است . « 4 » 20 - نظام الدين قمى نيشابورى در تفسير خود گويد : از ابو سعيد خدرى روايت شده كه آيهء تبليغ در فضل و برترى علىّ بن ابى طالب ، رضى اللّه عنه ، نازل شد و در نتيجه ، رسول خدا دست او را گرفت و فرمود : من كنت مولاه ، فعلىّ مولاه ، اللهم وال من والاه و عاد من عاداه . پس عمر او را ملاقات كرد و به او گفت : اى پسر ابو طالب ، بر تو گوارا باد كه مولاى من و مولاى هر مرد و زن مؤمن گرديدى . اين قول ابن عباس و براء بن عازب و محمّد بن على است ، سپس اقوال ديگرى در سبب نزول آن ذكر كرده است . « 5 » 21 - كمال الدين ميبدى ( م بعد از 908 ) گويد : ثعلبى روايت كرده كه رسول خدا آنچه را كه لازم بود ، در غدير خم بعد از نزول آيهء شريفهء يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ

--> ( 1 و 2 ) . مائدة 5 / 67 . ( 3 ) . عمدة القارى فى شرح صحيح البخارى : 8 / 584 . ( 4 ) . الفصول المهمة 27 . ( 5 ) . غرائب القرآن و رغائب الفرقان ، نيشابورى : 6 / 170 .